Van boek naar oefenen
Waarom uitleggen terugslaat
Je legt het nog een keer uit. Rustig, met feiten, met goede wil. En de ander wordt niet dichterbij. Hij wordt stelliger. Jouw uitleg landt als aanval, en het verhaal dat hij al had wordt harder dan de feiten.
In de cursus heet dat het backfire-effect. Iemand beschermt een overtuiging door juist feller vast te houden aan wat jij onderuit probeert te halen. Meer uitleg voedt die verdediging.
Wat dit met het boek te maken heeft
De kracht van kwetsbaarheid maakt een onderscheid dat hier telt. Schaamte gaat over wie je denkt te zijn. Schuld over wat je hebt gedaan. Uitleg helpt bij schuld: er is iets gebeurd, en dat kun je herstellen. Uitleg verhardt schaamte. Dan hoort de ander niet jouw feiten. Dan hoort hij: met mij is iets mis.
Het pantser uit het boek, perfectie, verdoving, controle, gaat dan aan het werk in het gesprek. De ander maakt zich dicht. Jij gaat harder uitleggen. Beiden zijn aan het beschermen, en geen van beiden is nog in gesprek.
Herken je het moment waarop je je zin herhaalt, iets luider, alsof volume het gat vult?
Een gewone scène. Iemand laat iets liggen: een kind, een collega, je partner. Jij legt uit waarom dat niet handig was. De ander zegt “ja ja” en doet het morgen weer, of wordt boos over de toon. Jij denkt: ik was toch duidelijk. Duidelijk was je. Gehoord werd het pantser.
Wat je in plaats daarvan oefent
Eerst begrijpen wat de ander beschermt. Dan pas je eigen zin. Dat is de beweging van deel 2: aanvullen in plaats van winnen. Hoe dat eruitziet, staat in Aanvullen in plaats van winnen.
In Leven in Balans, deel 2 is het backfire-effect een eigen sessie, tussen kritiek en complimenten in. Annemarie laat je daar zien waarom een goede uitleg soms het verkeerde middel is, en wat je wél kunt doen als de ander dichtgaat.
Het boek geeft je de naam van het pantser. De sessie laat je dat pantser herkennen midden in een zin die je al half had uitgesproken.
Het kernboek zelf: De kracht van kwetsbaarheid op bol.com.
Oefen dit gesprek in deel 2 · €129